کلستاتوم یکی از بیماری های کمتر شناخته شده گوش است که در صورت بی توجهی به شنوایی و حتی ساختارهای حیاتی اطراف گوش آسیب میرساند، این عارضه به شکل تودهای از سلول های پوستی در پشت پرده گوش ایجاد میشود و به مرور رشد کرده و استخوان های ظریف گوش میانی را تخریب میکند، اما چه عواملی باعث بروز کلستاتوم میشوند و چرا در برخی موارد تنها راه درمان آن، جراحی است؟ جراحی کلستاتوم با هدف حذف کامل توده و پیشگیری از عود مجدد آن انجام میشود تا شنوایی و سلامت گوش حفظ گردد.
دلایل انجام جراحی کلستاتوم
جراحی کلستاتوم برای درمان کلستاتوم، که یک ناهنجاری غیرطبیعی در گوش میانی است، انجام میشود و به دلیل عفونت های مکرر گوش میانی یا اختلالات در عملکرد لولهی شیپوری ایجاد میشود و عوارضی نظیر آسیب به ساختارهای گوش، کاهش شنوایی و عفونت های مزمن را به همراه دارد، در زیر به برخی از دلایل اصلی انجام این جراحی اشاره میشود:
عفونت های مکرر گوش
یکی از اصلی ترین دلایل انجام جراحی کلستاتوم، کنترل عفونت های مزمن گوش است که با دارو درمان نمیشوند، توده کلستاتوم بافت های اطراف خود را آلوده کرده و در صورت پیشرفت، به ساختارهای حیاتی مانند مغز یا عصب صورت آسیب میزند، با جراحی، این توده به طور کامل برداشته میشود تا از گسترش عفونت و عوارض خطرناک جلوگیری شود.
پیشگیری از تخریب استخوان های گوش میانی
کلستاتوم خاصیت تهاجمی دارد و به مرور باعث از بین رفتن استخوانچه های ظریف گوش میانی میشود که نقش مهمی در انتقال صدا دارند و این تخریب در صورت عدم درمان باعث کاهش شنوایی دائمی میشود و جراحی با حذف کامل توده و پاک سازی بافت های آسیب دیده، از پیشرفت این فرآیند جلوگیری میکند و در برخی موارد، امکان بازسازی استخوانچه ها را نیز فراهم میآورد.
بهبود شنوایی
در مراحل پیشرفته کلستاتوم، شنوایی بیمار به طور قابل توجهی کاهش مییابد، انجام جراحی علاوه بر حذف توده، فرصتی برای ترمیم ساختارهای آسیب دیده گوش فراهم میکند و در برخی موارد، جراح از پروتزهای کوچک یا پیوند بافتی برای بازسازی سیستم انتقال صدا استفاده میکند تا سطح شنوایی بیمار تا حد امکان بهبود یابد.
پیشگیری از آسیب به عصب صورت
کلستاتوم در صورت پیشرفت به عصب فاسیال که مسئول حرکت عضلات صورت است فشار وارد میکند و این آسیب منجر به فلج بخشی از صورت میشود و جراحی با برداشتن توده و پاک سازی ناحیه اطراف عصب، از بروز چنین عارضهای جلوگیری کرده و عملکرد طبیعی عضلات صورت را حفظ میکند.
پیشگیری از عوارض جدی
در موارد نادر اما جدی، کلستاتوم درمان نشده به جمجمه یا مغز نفوذ کرده و باعث بروز آبسه مغزی یا مننژیت میشود، انجام جراحی در این مرحله حیاتی است و جان بیمار را نجات میدهد، هدف جراح در این وضعیت، حذف کامل توده و جلوگیری از گسترش عفونت به بافت های حیاتی اطراف است.
این جراحی به طور کلی یک فرآیند پیچیده است و نیاز به مراقبتهای بعد از جراحی کلستاتوم دارد تا از عود و عوارض جلوگیری شود، پزشک پس از بررسی های لازم، بهترین روش درمانی را برای هر بیمار مشخص میکند.
چه زمانی جراحی کلستاتوم توصیه می شود؟
درمان کلستئاتوم همیشه جراحی است گرچه گاهی شرایط عمومی بیمار و پر خطر بودن بیهوشی برای حیات بیمار بازدارنده باشد و تصمیم برای انجام نوع عمل جراحی بر اساس عواملی مانند اندازه و محل کلستاتوم، میزان آسیب ناشی از آن، وجود عوارض و سلامت کلی فرد است و متخصص گوش و حلق و بینی، حلق و بینی مورد خاص را ارزیابی کرده و در صورت لزوم جراحی را توصیه می کند.
برای دریافت نوبت از دکتر مهتاب ربانی اناری با شماره ۰۹۱۰۶۹۱۸۶۵۳ تماس بگیرید.
چه اقداماتی باید قبل از انجام جراحی کلستاتوم باید انجام شود؟
قبل از جراحی کلستاتوم، اقدامات خاصی برای آمادهسازی بیمار و کاهش خطرات ناشی از عمل ضروری است و این اقدامات شامل موارد زیر میشود:
- بیمار باید با پزشک متخصص گوش و حلق و بینی در تهران مشورت کند.
- در صورت نیاز باید آزمایش های لازم مانند سیتیاسکن یا MRI برای ارزیابی وضعیت گوش و تعیین میزان آسیبها را انجام داد.
- سیگار کشیدن بهبود زخمها و روند بهبودی را مختل میکند و بیمار بهتر است چند هفته قبل از عمل سیگار را ترک کند.
- رعایت رژیم غذایی سالم و هیدراته ماندن پیش از عمل اهمیت دارد.
- اگر عفونت فعال در گوش وجود داشته باشد، پزشک درمان های دارویی را تجویز میکند تا عفونت قبل از جراحی کنترل شود.
انجام این اقدامات به بهبود موفقیت عمل و کاهش عوارض بعد از جراحی کلستاتوم کمک میکند، بنابراین، توجه به دستورالعمل ها و مشاوره های پزشک ضروری است.
نحوه انجام جراحی کلستاتوم
این جراحی با هدف برداشتن کلستاتوم و ترمیم هرگونه آسیب به ساختارهای گوش میانی انجام می شود. این روش معمولا تحت بیهوشی عمومی انجام می شود و شامل مراحل زیر است:
بیهوشی و آماده سازی بیمار
در ابتدای جراحی، بیمار تحت بیهوشی عمومی قرار میگیرد تا در طول عمل هیچ گونه دردی احساس نکند و سپس ناحیه گوش ضدعفونی شده و شرایط برای ایجاد برش جراحی فراهم میشود، جراح با بررسی دقیق تصاویر سی تی اسکن، موقعیت دقیق کلستاتوم را مشخص میکند تا در حین عمل با دقت بالا و کمترین آسیب به بافت های سالم، توده را خارج کند.
برش
جراح برشی کوچک در پشت گوش یا درون مجرای گوش ایجاد میکند تا به ناحیه گوش میانی و توده کلستاتوم دسترسی یابد و انتخاب محل برش به اندازه و محل رشد توده بستگی دارد، هدف در این مرحله، دستیابی ایمن به کلستاتوم و دید کامل از ساختارهای حساس گوش مانند استخوانچه ها و عصب صورت است.
حذف کلستئاتوم
اصلی ترین بخش جراحی، خارج کردن کامل توده کلستاتوم است، جراح با ابزارهای دقیق، توده پوستی و بافت های عفونی اطراف را برمیدارد تا از باقی ماندن حتی ذرات میکروسکوپی آن جلوگیری شود، زیرا باقیمانده کوچک نیز منجر به عود مجدد بیماری میشود، این مرحله نیازمند مهارت بالا و دقت زیاد است تا به ساختارهای حیاتی اطراف گوش آسیبی وارد نشود.
بازسازی
پس از حذف توده، در صورت آسیب به استخوانچه های گوش، جراح از پیوند بافتی یا پروتزهای ظریف برای بازسازی سیستم انتقال صدا استفاده میکند و همچنین پرده گوش در این مرحله ترمیم یا بازسازی میشود و هدف از این مرحله، بازگرداندن عملکرد شنوایی و جلوگیری از عفونت های آینده است.
پانسمان
در پایان عمل، گوش با دقت تمیز شده و محل جراحی پانسمان میشود تا از عفونت جلوگیری گردد، پانسمان تا چند روز باقی میماند و بیمار تحت مراقبت های ویژه پس از عمل قرار میگیرد، در برخی موارد، جراح چند ماه بعد جراحی دوم یا بررسی مجدد انجام میدهد تا از حذف کامل کلستاتوم و سلامت ساختار گوش اطمینان حاصل کند.
بازیابی و نتایج مورد انتظار پس از جراحی کلستئاتوم
روند بهبودی پس از عمل کلستاتوم از فردی به فرد دیگر متفاوت است، اما به طور کلی شامل موارد زیر است:
- در بیشتر موارد، بیماران باید انتظار داشته باشند که یک یا دو شب را برای نظارت و مراقبت های بعد از عمل در بیمارستان بگذرانند.
- درد و ناراحتی پس از جراحی شایع است، اما برای کاهش این علائم دارو تجویز می شود.
- پیگیری منظم و ویزیت های دوره ای با جراح برای نظارت بر بهبود، کشیدن بخیه ها و ارزیابی پیشرفت بیمار ضروری است.
- در طول دوره بهبودی، پیروی از دستورالعمل های جراح در مورد مراقبت از گوش، مانند پرهیز از قرار گرفتن در معرض آب و خودداری از فعالیت هایی که باعث افزایش فشار در گوش میشود، مهم است.
سوالات متداول جراحی کلستائتوم
مدت زمان جراحی کلستاتوم بسته به عواملی مانند اندازه و محل کلستاتوم، میزان آسیب و پیچیدگی مورد متفاوت است و به طور متوسط، این روش از 1 تا 3 ساعت طول میکشد.
بله، عمل کلستاتوم تحت بیهوشی عمومی انجام می شود و این تضمین می کند که بیمار در طول عمل خواب و راحت بماند.
در بیشتر موارد، بیماران انتظار داشته باشند که حداقل یک شب پس از عمل کلستاتوم در بیمارستان بمانند، این امر امکان نظارت پس از عمل و مدیریت مناسب درد و عوارض احتمالی را فراهم می کند.
روند بهبودی پس از عمل کلستاتوم از فردی به فرد دیگر متفاوت است و به طور کلی، بیماران انتظار کمی درد و ناراحتی دارند که با داروهای تجویز شده قابل کنترل است.
در نهایت…
جراحی کلستاتوم یک گزینه درمانی حیاتی برای افراد مبتلا به این بیماری است و با درک روش، روند بهبودی و نتایج مورد انتظار، بیماران تصمیمات آگاهانه میگیرند و انتظارات واقع بینانه دارند و مشاوره با متخصص گوش و حلق و بینی با تجربه برای ارزیابی مناسب، برنامه های درمانی شخصی و نتایج بهینه در مدیریت کلستاتوم بسیار مهم است.